Ekonomi & Finans

Banka Kredileri ve Kredi Faiz Oranları

Bankaların kredi hizmeti hayatımıza girdiği andan itibaren, ekonomide büyük etkileri olmuştur. Yatırım yapmak isteyen, iş kurmak isteyen veya herhangi bir ihtiyaçtan dolayı nakde ihtiyacı olan kişiler veya kurumlar, bankaların kredi hizmetini kullanarak piyasaya sıcak para akışı sağlamış bu da ekonominin devamlılığı ile olumlu bir şekilde sonuçlanmıştır. Biliyoruz ki bir ülkenin ekonomik olarak gelişmesini sağlamak için para akışının kesilmemesi gerekmektedir. Bundan dolayıdır ki banka kredileri, ekonomiye büyük katkılar sağlamıştır.

Bankalar da her işlemin belli bir ücreti olduğu gibi kredi kullanımın da belli bir ücreti vardır. Bilindiği gibi kredi kullanımı belli faiz oranları ile ücretlendirilmektedir. Kredi faizinin belli oranlarda alınması faiz işlemini yasal kılarken, belirtilen oranların üzerinde faiz uygulamak yasal olmadığı için uygulanan bir yöntem değildir. Böylece bankalar, Merkez Bankası tarafından belirlenmiş kredi faiz oranları arasında bir ücretlendirme uygulamaktadır.

Kredi kullanmak isteyen pek çok kişinin kafasında ödeyeceği faiz oranı ile ilgili çeşitli sorular bulunmaktadır. Kaç farklı türde kredi vardır, kredi faiz oranları nasıl belirlenir, krediler nasıl hesaplanır gibi soruların varlığı aslında oldukça doğaldır. Çünkü kredilerin hesaplanması ve kredi faiz oranlarının belirlenmesi temelinde çok farklı varyasyonların birleşimi ile oluşmaktadır. Hesapkurdu.com olarak bu karmaşık yapıları herkes tarafından kolayca anlaşılabilen yöntemlerle tüketiciye sunuyoruz. Çünkü sağlıklı bir ekonomik büyüme ve gelişme bilinçli banka kullanıcıları ile mümkün olacaktır.

Kredi Çeşitleri Nelerdir?

Kredi, tüketicinin talebi üzerine bankalar tarafından verilen satın alma gücü ve/veya sermayedir. Kredi geri ödemek koşulu taşıdığı gibi belli şartları ve belli faiz oranlarını da içermektedir. Satın alma gücü olarak belirttiğimiz kredi her zaman nakit para anlamına gelmez. Yapısal niteliklerine göre, vadelerine göre, teminat durumuna göre, yetki durumuna göre ve faaliyet alanlarına göre temelde 5 farklı kredi çeşidi bulunmaktadır.

  1. Yapısal Niteliklerine Göre Krediler

Nakdi ve gayri nakdi olmak üzere ikiye ayrılırlar. Nakdi kredi talep edilen para anlamına gelirken, gayri nakdi kredi nakit olmayan fakat parasal güven veren kredi türüdür. Bu türe örnek verecek olursak; teminat mektubu, akreditif, aval kabul kredileri, leasing, referans mektupları, çek, bono, tahvili söyleyebiliriz.

  1. Vadelerine Göre Krediler

Kısa, orta ve uzun vadeli krediler olmak üzere üçe ayrılırlar. Kısa vadeli krediler en fazla 1 yıl ile sınırlıdır. Orta vadeli krediler, 1 ile 5 yıl arasında vadeye sahip olan kredilerdir. Bazı bankalar 10 yıla kadar orta vadeli kredi verebilmektedir. Uzun vadeli krediler ise 5 yıl ve üzeri kredilerdir.

  1. Teminat Durumuna Göre Krediler

Açık kredi ve teminatlı kredi olarak ikiye ayrılırlar. Açık krediler genelde tek bir imza karşılığında verilen, karşılıklı güvene dayanan kredi tipidir. Bu kredilerde ne olursa olsun, kredi kullanan kişi tüm mal varlığı ile sorumludur. Teminatlı krediler ise bir malın teminat olarak gösterildiği kredi tipleridir.

  1. Yetki Durumuna Göre Krediler

Şube yetkili ve genel müdürlük yetkili krediler olmak üzere ikiye ayrılırlar. Genelde çok yüksek bütçeli olmayan krediler şube yetkili krediler olarak isimlendirilir. Daha yüksek bütçeli kredilerde şubenin de yetkisi olmadığında, gene müdürlük tarafından verilen krediler de diğer seçeneği oluşturur.

  1. Faaliyetlerine Göre Krediler

Tüketici kredisi, yatırım kredisi ve işletme kredisi olarak üçe ayrılırlar. Tüketici kredisi, bildiğimiz gibi belli ihtiyaçlar çerçevesinde talep edilen kredi tipiyken; yatırım kredisi ve işletme kredisi, işletmelerin ticari varlıklarını sürdürmeleri için kullanılan kredi tipidir.

Kredi Faiz Oranları Nasıl Belirlenir?

Daha önce de değindiğimiz gibi, krediler belli miktarlarda faiz oranına sahiptir. Kredi faiz oranı, kullanılan kredi miktarı, çeşidi ve vade miktarına göre değişmektedir.

Kredi faiz oranları Merkez Bankası tarafından piyasayı etkilemek için belirlenir. Para Politikası Kurulu tarafından, önceden ilan edilmiş takvim çerçevesinde faiz oranlarına ilişkin toplantılar gerçekleştirilir. Toplantıların sonuçları ise aynı gün Merkez Bankası resmi internet sayfasından yayımlanır. Merkez Bankasının temel amaçlarından biri olan, fiyat istikrarının sağlanması amacı ile yapılan faiz oranlarına ilişkin toplantılar bağımsız olarak gerçekleştirilir. Yani, Merkez Bankası bağımsız bir kurum olarak faiz oranları üzerinde etkilidir.

Kredi faiz oranları (kısa-uzun), para politikası, para arzı ve kurlar enflasyona doğrudan etki eden değişkenlerin kontrolüne dayanmaktadır. Merkez Bankası tüm ekonomik sistemlerde bu görevi tamamıyla yerine getiremeyebilir. Eğer söz konusu ekonomik sistem serbest sermaye hareketlerine dayanıyor ise Merkez Bankası bu değişkenlerin hepsini birden kontrol edemeyebilir. Böyle yapılarda Merkez Bankası bu değişkenlerden sadece birini kontrol eder. Bu durum, ne olursa olsun, enflasyonda Merkez Bankasının bir kontrolü olduğunu bizlere göstermektedir.

Sonuç olarak kredi faiz oranları Merkez Bankası tarafından belirlenmektedir. Merkez Bankası da faiz oranını, enflasyonun gelecekteki durumuna bakarak belirler. Faiz oranı belirlenirken farklı değişkenler kullanılır. Bu değişkenler:

  • Toplam arz ve talep,
  • Ücret, istihdam ve işgücü birim maliyetleri,
  • Kamu fiyatları,
  • Maliye politikası göstergeleri,
  • Parasal göstergeler ve kredi oranları,
  • Döviz kuru ve ödemeler dengesi,
  • Uluslararası mal ve finans piyasalarındaki değişmeler,
  • Enflasyon bekleyişlerinin seyri,

Hesapkurdu.com ile Kredi Hesaplama

Kredi hesaplarken dikkate almamız gereken birkaç değişken söz konusudur. Vergi, söz konusu kredi faiz oranı ve anapara bu değişkenlerdir. Bu kurala uymayan tek kredi tipi konut kredileri yani mortgage’dir. Çünkü konut kredileri vergiden muaftır.

Kredi hesaplama belli bir formüle dayandığı için biraz karmaşık gelebilir. Bu yüzden, hesapkurdu.com olarak sizler için kolayca kredi hesaplayabiliriz. Bunun yanında işim temel mantığını görebilmek adına küçük bir örnekle, krediler nasıl hesaplanır sorusuna açıklık getirelim istedik.

1.adım: 100 bin TL’nin aylık %83 faiz oranı ile 120 ay vadeli çekildiğini varsayalım. Böyle bir durumda aylık taksit tutarı 1.319 TL olacaktır.

2.adım: Aylık taksit tutarının faiz oranı ile çarpılması gerekmektedir. Bu işlem bize taksitin içerisinde ödediğimiz faiz oranını verecektir. Şöyle ki; 1,319 x 0,83 = 830 TL ilk ayda ödeyeceğimiz faiz miktarıdır.

3.adım: Taksit tutarından faiz miktarı çıkardığımızda, ilk taksitte ödediğimiz anaparayı bulabiliriz. 1,319 – 830 = 489 TL ilk ayda ödediğimiz anapara borcudur. Dolayısıyla geriye; 100,000 – 489 = 99,511 TL borcumuz kalmaktadır.

Kalan borcumuzdan ilk işlemi yaptığımızda ise ödememiz gereken ikinci taksit tutarını bulabiliriz. Bu işlem sırası ile her ay ödememiz gereken tutarı bulmamız mümkün. İşlemlerde de gördüğümüz gibi bankalar öncelikle ağırlıklı olarak faiz miktarını bizden tahsil etmektedir. Faiz bittikten sonra ödediğimiz tutarlar anapara içindir.


İlgili Haberler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir